دعای ماه صفر
معلم موفق کیست؟
برکسی پوشیده نیست که عامل اصلی « یادگیری» معلم است.
اما آیا هیچ گاه از خود پرسیده كه چطور معلمى هستیم؟
و آیا دانش آموزان همواره تشنه دیدار ما هستند؟!!
واقعیت این است که بچه ها اصولا طالب هر معلمى نیستند، و هر معلمى نمى تواند ادعا کند که دانش آموزان برایش احترام قائلند.
گام اصلى و مهم براى موفق بودن یك معلم، شناخت است. معلمى كه خود را بشناسد و تحلیل كند، مسلما ًگام مؤثرى در راه موفقیت برداشته است. از این رو برای دانستن این كه معلم موفقى هستیم یا نه ویژگى هاى اساسى معلمان موفق را بر مى شمریم:
۱-معلم موفق همیشه یك محصل است:
اگر همیشه در حال یادگرفتن و دنبال کشف حقایق باشیم. عطش وجودمان شعله ور می ماند. اگر معلم، خود تشنه نباشد، نمی تواند دانش آموزان را تشنه آموختن نماید.
۲ - معلم موفق همیشه به رشد و پویایى خود و شاگردانش توجه مى كند:
درجا زدن، سكون و ناامیدى از خصایص انسان هاى رشد نیافته است. قبل از هرچیز، معلم موفق كسى است كه به فكر پویایى و رشد خویش است.
۳- معلم موفق همواره خود را مورد نقد قرار می دهد:
انتقاد از خود، اساس پیشرفت انسان است. معلم موفق هیچ گاه احساس نمی کند که شیوه ی تدریس او بی نقص است، بلکه روش های تدریس خود را مورد نقد و بررسی قرار می دهد و می داند که همواره روش های مناسب تری وجود دارد و باید تا جای ممکن از روش های کهنه و کم اثر فاصله بگیرد.
۴- معلم موفق همواره شاد و کامیاب است:
او خود را شایسته ی بهترین ها در طبیعت می داند و بر این اساس به کار و حرفه ی ارزشمند خود عشق می ورزد و شادمان و خشنود از فرایند یاددهی – یادگیری، به تعامل با دانش آموزان می پردازد و احساس می کند که تلاش ارزشمند او موجبات یادگیری بهتر را فراهم می کند.
۵- معلم موفق همواره ظاهری آراسته و درونی آرام دارد:
اطمینان قلبی و آرامش درون، ایجاد محبت و صمیمیت می کند و این اطمینان، آرامش خوبی را در کلاس درس برای شاگردان به ارمغان می آورد و اگر ظاهر آراسته و مرتب خود را با وقار ارزشمند خود همراه سازد، بسیار جذاب جلوه گری خواهد کرد.
۶ - معلم موفق به آرمان ها و اهداف بزرگ می اندیشد:
اصولا معلم نیز همانند دانش آموزان با تجربه خطاها و اشتباهات بهتر یاد می گیرد و رشد می یابد. پس بهتر است تجربیات خوب خود و دیگران را مورد ارزیابی قرار دهد و به کار گیرد و مطمئن باشد که معلمی تنها یک نسخه یا فرمول ساده ندارد، بلکه هر گونه روش جدید و ایده ی نو افق های جدیدی را خواهد گشود و ما را به موفقیت ها و آرمان های بزرگ خویش نزدیک خواهد کرد.
1- سعی کنیم اولویت تجربههای دانشآموزان برای آنها جالب باشد، احساس موفقیت اولیه اعتماد به نفس آنها را افزایش میدهد. این موضوع در مسابقات ورزشی نیز مشهود است.
2 - برای موفقیت دانشآموزان پاداش در نظر بگیریم. منتظر نباشیم تا افت تحصیلی اتفاق افتد و سپس موفقیت را تحسین کنیم.
3 - با احترام گذاشتن به تفاوتهای فردی دانشآموزان، هرگز آنها را با یکدیگر مقایسه نکنیم.
4 - دانشآموزان را در کلاس کمتر درگیر مسائل عاطفی منفی نمائیم و نسبت به حساسیتهای عاطفی آنان آشنا و در کاهش آن کوشا باشیم. سختگیری و انضباط شدید، تبعیض، بیان قضاوتهای منفی و خبرهای ناخوشایند از جمله عواملی است که موجب درگیری ذهنی و کاهش علاقه به یادگیری میشود.
5 - بلافاصله پس از آزمون یا پرسش کلاسی، دانشآموزان را از نتیجه کار آگاه کنید.
6 - برای اینکه دانشآموز بداند، در طول تدریس بهدنبال آموختن به چیزی باشد، بیان اهداف آموزشی مورد انتظار از او را در ابتدای درس فراموش نکنیم.
7 - چگونگی یادگیری و نحوه انجام کار برای دانشآموز مشخص شود.
8 - بهمنظور افزایش حس کفایت در دانشآموز از او بخواهیم مطالب یاد گرفته شده را به دوستان یا کلاس آموزش دهد.
9 - در مورد مشکلات درسی دانشآموز و ریشهیابی آن، با او تبادل نظر و گفتوگو کنیم.
10 - تشویق کلامی در کلاس، به صورت انفرادی بسیار حائز اهمیت است.
11 - مطالب درسی را به ترتیب از ساده به دشوار مطرح کنیم.
12 - از بروز رقابت ناسالم در بین دانشآموزان پیشگیری شود.
13 - در فرآیند آموزش متکلم وحده نباشیم و یادگیرندگان را در یادگیری مشارکت دهیم.
14 - علاقه به دانشآموزان و تعلق خاطر و اهمیت دادن به یکایک آنها، سطح انگیزهها را افزایش میدهد.
15 - آموزش را با «تهدید» پیش نبریم.
16 - برای دانشآموزان با انگیزه، خوراک علمی کافی داشته باشیم.
17 - با محول کردن مسئولیت به دانشآموزان کم توجه، آنان را به رفتارهای مثبت هدایت و علل کمتوجهی در آنها را بررسی کنید.
18 - شیوههای تدریس را از سنتی به شیوههای روز تغییر داده و با استفاده از تکنولوژی آموزشی، حواس پنجگانه دانشآموزان را به کار گیریم.
19 - میان درس کلاس و مسائل زندگی که به وسیله همان درس قابل حل است، ارتباط برقرار کنیم.
20 - تدریس را با طرح مطالب و پرسشهای جالب توجه آغاز کرده و با تحریک حس کنجکاوی، دانشآموزان را برانگیختهتر سازیم.
21 - به وضعیت جسمانی دانشآموزان توجه کرده و علل جسمی بیتوجهی و کاهش انگیزه آنان را بیابیم.
22 - محیط کلاس را با طراحی زیبا و مناسب، جذاب سازیم تا مانع بروز کسالت روحی شویم.
23 - با فرهنگ و تاریخچه زندگی افراد مدرسه یا محلهای که در آن تدریس میکنیم، آشنا شده و در طول تدریس از مثالهای آشنا استفاده کنیم.
24 - به منظور اطلاع از نتیجه فعالیت درسی دانشآموزان و ارائه بازخورد به موقع و مناسب، تکالیف آنان را بلافاصله در جلسه بعدی ملاحظه و با رفع اشکالات، جنبههای مثبت را تشویق کنید.
25 - در گرفتن آزمون و امتحان به قول خود عمل کنیم.
26 - زمان یادگیری باید در حد توان دانشآموز باشد. برای تجدید قوا و انگیزه در میان کلاس از وقت تفریح و استراحت غافل نشویم.
27 - دانشآموز را از میزان پیشرفت خود آگاه سازیم تا بداند برای رسیدن به هدف چه گامهای دیگری بردارد.
28 - به لحاظ اخلاقی و ایجاد انگیزه، همیشه خوشاخلاق و خوشرو باشیم.
29 - به منظور افزایش حس کفایت و مشارکت در ارائه دروس از نظرات دانشآموزان استفاده کنیم.
30 - مطمئن باشیم که توجه دانشآموزان برای شروع تدریس آماده است.
31 - تمام مطالب دشوار را یکجا و در یک جلسه آموزش ندهیم.
32 - به خاطر داشته باشیم، توجه افراطی به دانشآموزان (قوی یا ضعیف) موجب متشنج شدن فضای کلاس میشود.
33 - دانشآموزان را به گروههای «خوب»، «بد» و «ضعیف» تقسیمبندی نکنیم.
34 - از ورود به موضوعات حاشیهای که منجر به انحراف توجه کلاس میشود، بپرهیزیم.
35 - با ایجاد جلسات بحث و تحلیل به دانش آموزان فرصت تفکر و اظهار نظر بدهیم.
36 - هرگز دانشآموزان را مجبور به انجام فعالیتهای تحقیرکننده نظیر «جریمه» نکنیم.
37 - به افراد درونگرا، کمرو، مضطرب که تمایلی به ابراز وجود ندارند، توجه کرده و با تقویت رفتارهای مثبت، آنها را به مشارکت در بحثهای کلاسی و کارهای گروهی تشویق کنیم.
38 - در روشهای تدریس، کنفرانس و سمینار را مد نظر قرار دهیم.
39 - تأکید بر نمره، اضطراب دانشآموزان را افزایش میدهد و مانع از توجه کامل به موضوع درس میشود. این دانشآموزان با وجود تلاش زیاد از نمرات پایینی برخوردارند و به تدریج رابطه میان تلاش و نتیجه را نادیده می گیرند که در نهایت منجر به از دست رفتن انگیزه خواهد شد.
40 - گاهی از تجربههای دوران تحصیل و شکستها و موفقیتهای خود برای دانشآموزان صحبت کنید.

روز 13 آبان که در تقویم نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران به عنوان روز مبارزه با استکبار جهانی نامگذاری شده یادآور سه واقعه مهم در تاریخ معاصر ایران است که در سه دوره مختلف رخ داده و به همین دلیل این روز را در تاریخ کشور به عنوان روزی به یادماندنی به ثبت رسانده است. تبعید امام خمینی(ره) به ترکیه در 13 آبان 1343، 13 آبان 1357 که روز دانشآموز نام گرفت و تسخیر لانه جاسوسی در 13 آبان 1358 عنوان این سه واقعه تاریخی است که نمیتوان هیچ یک را از نظر اهمیت نسبت به دیگری اولی تر دانست چرا که هر کدام در دوره وقوع تاثیر گذاری خاص خود را داشته و شرایط را به نحوی تغییر دادهاند.
تبعید امام خمینی به ترکیه 13 آبان 1343
کاپیتولاسیون یا حق قضاوت کنسولی حقی است که به اتباع بیگانه داده میشود و آنها را ازشمول قوانین کشور مصون ومستثنی میکند؛ درواقع در صورت ارتکاب جرم در خاک کشور، دولت میزبان حق محاکمه آن مجرم را ندارد. کاپیتولاسیون ریشه در استعمار دارد و کشورهای استعمارگر این قانون را به کشورهای ضعیف تحت سلطه تحمیل میکردند؛ کاپیتولاسیون درایران طی معاهده ترکمانچای برای اتباع روسیه به رسمیت شناخته شد و پس ازآن برخی کشورهای استعمارگر دیگر، این امتیاز نامشروع را بعلت ضعف حکومت های قاجاریه کسب کردند؛ اما، کاپیتولاسیون در سال 1306، تحت فشار افکار عمومی و فضای حاکم بر روابط بینالملل پس از جنگ اول جهانی لغو گردید. هنوز بیش از 3 دهه از الغای کاپیتولاسیون نمیگذشت که محمدرضا پهلوی احیاگر مجدد آن شد. کابینه اسدالله علم در سیزدهم مهر سال 1342، به دستور شاه، پیشنهاد آمریکا مبنیبر اعطای مصونیت قضایی به اتباع آمریکایی را به صورت یک لایحه قانونی در هیأت دولت تصویب کرد. چندی بعد این خبر به حضرت امام رسید و ایشان را به خروش و فریاد واداشت به طوری که در4 آبان 1343 ایشان طی نطقی تاریخی به رسوایی این اقدام ننگین پرداختند. فرازهایی از سخنرانی ایشان چنین بود: « ... دولت با کمال وقاحت از این امر ننگین طرفداری کرد، ملت ایران را از سگهای آمریکایی پستتر کردند. اگر چنانچه کسی یک سگ آمریکایی را زیر بگیرد، بازخواست از او میکنند؛ اگر شاه ایران یک سگ آمریکایی را زیر بگیرد بازخواست میکنند و اگر چنانچه یک آشپز آمریکایی شاه ایران را زیر بگیرد، مرجع ایران را زیر بگیرد، بزرگترین مقام ایران را زیر بگیرد، هیچ کس حق تعرض ندارد...». رژیم که در طول دو سالی که امام قیام کرده بودند، نتوانسته بود با هیچ شیوهای، ایشان را آرام کند، تنها یک راه پیش پای خود میدید و آن تبعید امام بود. در شب 13 آبان 1343، صدها کماندو به همراه مزدوران ساواک به منزل امام در قم حملهور شدند ایشان را دستگیر و به تهران منتقل کردند و سپس با یک هواپیمای نظامی ایشان را به ترکیه تبعید کردند. این سرآغار هجرتی بود که 14 سال بعد پیروزی انقلاب اسلامی را به بار آورد.
روز دانشآموز 13 آبان 1357
در حالی که انقلاب اسلامی مردم ایران به رهبری امام خمینی(ره) به روزهای سرنوشت سازی نزدیک میشد همه اقشار مردم ایران از زن و مرد و پیر و جوان، سعی در ایفا کردن نقش تاریخی خود و عمل به تکلیف الهی داشتند. در این میان دانشآموزان و نوجوانان شور و حال دیگری داشتند. صبح روز 13 آبان1357، دانشآموزان در حالی که مدارس را تعطیل کرده بودند، به سمت دانشگاه تهران حرکت کردند تا صدای اعتراض خود را به گوش همگان برسانند. این جوانان پر شور و خداجو، گروه گروه، داخل دانشگاه شدند و به همراه دانشجویان و گروههای دیگری از مردم در زمین چمن دانشگاه اجتماع کردند. ساعت 11 صبح، مأموران، ابتدا چند گلوله گاز اشکآور در میان این جمعیت خروشان پرتاب کردند؛ اما، اجتماع کنندگان در حالی که به سختی نفس میکشیدند، صدای خود را رساتر کرده و با فریاد اللهاکبر، لرزه بر اندام مأموران مسلح شاه افکندند. در این هنگام تیراندازی آغاز شد و جوانان و نوجوانان بیگناه، یکی پس از دیگری، در خون خود غلتیدند. در این روز، 56 نفر شهید و صدها نفر مجروح شدند. حضرت امام(ره) در پیامی به همین مناسبت فرمودند: «... عزیزان من صبور باشید، که پیروزی نهایی نزدیک است و خدا با صابران است ... ایران امروز جایگاه آزادگان است... من از این راه دور، چشم امید به شما دوختهام ... صدای آزادیخواهی و استقلالطلبی شما را به گوش جهانیان میرسانم». به خاطر گرامیداشت یاد و خاطره شهیدان دانشآموز،این روز در تاریخ انقلاب اسلامی به نام روز دانشآموز نامگذاری شده است.
تسخیر لانه جاسوسی ـ روز مبارزه با استکبار جهانی 13 آبان 1358
در ابتدای انقلاب و زمان حکومت دولت موقت با هدف وادار کردن آمریکا به استرداد شاه و اموال ملت ایران، دانشجویان تصمیم به اشغال سفارت آمریکا گرفتند. دانشجویان از دانشگاههای تهران، پلیتکنیک، صنعتی شریف، شهید بهشتی و ... گرد هم آمدند و طی یک راهپیمایی تا سفارت آمریکا از دیوارهای سفارت بالا رفته و علیرغم مقاومت محافظین و آمریکاییها، سفارت را به تصرف کامل درآوردند. در هنگام تسخیر سفارت، آمریکاییها به سرعت مشغول نابود کردن بسیاری از اسناد دخالتها و تجاوزارت و غارتهای خود شدند ولی پس از تسخیر سفارت به سرعت از نابودی باقیمانده اسناد جلوگیری شد و بعدها اسنادی که از لانه جاسوسی آمریکا به دست آمده بود چاپ شده و در اختیار همگان قرار گرفت. به محض انتشار این خبر، مردم بسیاری با خشم و انزجار مقابل لانه جاسوسی تجمع کرده و از حرکت دانشجویان حمایت کردند. امام خمینی(ره) نیز در پیامی این حرکت را انقلاب دوم و بزرگتر از انقلاب اول نامیدند. این حرکت دانشجویان معترض، خشم آمریکاییها را برانگیخت و آنها که ناتوان از درک ملتی استقلالطلب و آزادیخواه بودند، دست به اقداماتی بر ضد جمهوری اسلامی ایران زدند؛ از آن جمله فشار آوردن به مجامع بینالمللی مانند سازمان ملل، سازمان کنفرانس اسلامی، شورای امنیت و ...، ایجاد جو منفی تبلیغاتی علیه دانشجویان مسلمان و برخی اقدامات دیگر از جمله آنهاست. اما پس از بیثمر ماندن، آنها به اقدامات جدیتری روی آوردند؛ از جمله قطع کامل روابط سیاسی در 20 مهر 1359، حمله نظامی به ایران و تجاوز به خاک کشورمان که به شکست مفتضحانه آنها در صحرای طبس انجامید و نیز محاصره اقتصادی و بلوکه کردن دارایها و اموال ایران و... که هیچکدام تاکنون درعزم ملت ایران برای مقابله با ظلم وبیعدالتی جهانی ومنشا اصلی آن در جهان یعنی استکبار جهانی و آمریکا خللی وارد نکرده است. و اینگونه نام روز 13 آبان برای همیشه در تاریخ ایران ماندگار شد
هدف اساسي نوآفريني، خلاقيت يا بديعه پردازي شكستن سد قواعد مرسوم و خلق باورها، افكار، فنون و اشيا است. عوامل زيادي در پرورش تفكر آفريننده و خلاق دخالت دارند. اطلاعات زياد، عواطف و شرايط نقش اساسي در خلاقيت دارند. براي مثال، ادوارد دو بونو درباره اهميت عواطف و احساسات در خلاقيت مي گويند:كه “عواطف معمولاً اول مي آيد و بعداً تفكر براي پشتياني و حمايت از عواطف به كار مي رود و نيز مي گويد: وقتي كه تفكر اول مي آيد، عواطف در جاي خود به آن نيرو مي بخشد.”
مفاهيم اساسي روش تدريس نوآفريني
الگوي تدريس نوآفريني بر مبناي چندين مفهوم استوار است. مفاهيمي، چون: استعاره قياس مستقيم، قياس شخصي و تعارض فشرده از اين جمله اند، تلاش مي شود در قالب مفهوم استعاره يا فعاليت استعاري با استفاده از دانش فراگيرندگان جرياني از خلاقيت ايجاد شود.
قياس مستقيم، براي مثال: از دانش آموزان خواسته مي شود كتاب درسي خود را با يك رودخانه يا يك لنگه كفش كهنه مقايسه كنند يا ازدانش آموزان خواسته مي شود پيراهن خود را با پوست يك درخت يا ابر مقايسه كنند. تلاشهاي فرد در قياس مستقيم متوجه اين است كه خود را با يك موجود زنده، غير زنده يا يك عمل همانند سازد يا خود به جاي آن بنشيند. براي مثال، وقتي عصباني مي شويد، شبيه چه مي شويد؟
قياس شخصي :فكرمي كنيد كه يك هسته اتم هستيد؟چه احساسي به شما دست مي دهد؟به هر روي،تأكيد آن است كه دريادگينده بايد تلاش كند هرچه بيشتر خود را به مورد در نظر گرفته شده براي مقايسه و همانند سازي نزديك كند.
تعارض فشرده :مفهومي است كه دو صورت يك عمل يا شيء را توصيف مي كند.بر وفق نظر گوردون،تعارض فشرده بينشي در فرد ايجاد مي كند كه ژرفاي زيادي دارد. دانش آموزان از طريق تعارض فشرده دوگونه داوري درباره يك فعاليت انجام مي دهند. براي مثال،دانش آموزان درباره درس رياضي چنين قضاوت مي كنند.آن درس“طاقت فرسا و لذت بخش” است. همچنين مي گويد: تكنولوژي محصولي از تفكر عملي انسان است كه “سودبخش” و “دردسرآفرين” است.
مراحل اجرا
مرحله نخست: توصيف شرايط موجود
در اين مرحله،معلم از دانش آموز مي خواهد كه به توصيف و تشريح شرايط حاضر يا موجود بپردازد.در مرحله نخست،دانش آموزان آنچه از شرايط مي فهمند توصيف مي كنند.
معلمي را فرض كنيد كه مي خواهد درس انشا را بر اساس روش تدريس نوآفريني ارائه كند.دانش آموزان او از دوره راهنمايي تحصيلي هستند.او براي اينكه دانش آموزان را با الگوي نوآفريني فكري آشنا سازد،موضوع انشايي را كه انتخاب كرده است به آنان مي دهد.موضوع انشا اين است:«تكنولوژي چه نقشي در زندگي انسان دارد؟».معلم از دانش آموز مي خواهد تا تعاريفي از تكنولوژي ارائه دهند. اين امر بر آماده سازي ذهن دانش آموزان براي ساختن انواع قياسها كمك مي كند.به هر روي، بنا به درخواست معلم از دانش آموزان، تعاريف دانش آموزان عرضه مي شود معلم آنها را پاي تخته مي نويسد.
مرحله دوم:قياس مستقيم
در مرحله حاضر معلم از دانش آموزان مي خواهد كه قياسهاي مستقيمي را پيشنهاد كنند.معلم دانش آموزان را وادار مي كند تا يكي از قياسهاي پيشنهادي را انتخاب كنند.
معلم مطابق ويژگي مرحله دوم عمل مي كند.دانش آموزان قياسهاي مستقيم را ارائه مي كنند و آنها برروي تخته سياه نوشته مي شوند.برخي قياسهاي مستقيم احتمالي عبارتند از تكنولوژي يك قطعه نان است.آن اسير زنجيري مردم است.تكنولوژي آب حيات است.پس از آنكه فهرستي از قياسهاي مستقيم آماده شد،انتخابي از بهترين قياس مستقيم انجام مي گيرد.سپس توضيحات بيشتري درباره آن ارائه مي گردد.فرض كنيد قياس مستقيم انتخابي اين مرحله،تكنولوژي يك قطعه نان است.
مرحله سوم: قياس شخصي
معلم درباره نحوه انجام دادن قياس شخصي توضيحاتي را به دانش آموزان ارائه مي دهد و در مرحله سوم دانش آموزان پس از دريافت اطلاعات از معلم،ترغيب مي گردند از قياس مستقيم مرحله دوم،قياس شخصي بسازند.
معلم از دانش آموزان مي خواهد قياس شخصي درباره قياس مستقيم مرحله دو بسازند.او تأييد مي كند كه در قياس بايد يك احساس نزديكي زياد با موضوع مورد مقايسه ايجاد شود.برخي از قياسهاي شخصي ارائه شده از سوي دانش آموزان در زير آمده است:
1- اگر از من استفاده نشود كپك مي زنم.
2- دلم مي خواهد دهان هر كسي بروم.
3- از اينكه دور ريخته شوم متنفرم.
4- دوست دارم در خدمت همه باشم.
5- به آساني به دست نمي آيم.
مرحله چهارم : تعارض فشرده
در اين مرحله معلم از دانش آموزان مي خواهد بر اساس توصيفهاي استعاري مرحله دوم و سوم چند تعارض فشرده را ارائه مي كنند.سپس از ميان چند تعارض فشرده اي كه ارائه شده است،يكي را انتخاب كنند.معلم احساس مي كند تا اين مرحله،دانش آموزان به خوبي براي ارائه تعارض فشرده آماده شده اند.از اين رو دانش آموزان مي خواهند براساس قياسهاي مرحله دوم و سوم تعارض فشرده را ارائه كنند.برخي تعارضهاي فشرده عبارتند از:
1- كشنده و زندگي بخش ( از قياس مستقيم)
2- رها و در زنجيرم ( از قياس مستقيم)
3- لذيذ و كپك زده ام( از قياس شخصي)
4- دورريختني و اثرگذارم ( از قياس شخصي)
5- مضر و سودبخشم (از قياس شخصي)
•دانش آموزان از ميان تعارضهاي فشرده ارائه شده،تعارض فشرده رها و در زنجيرم را انتخاب مي كنند.
مرحله پنجم : قياس مستقيم مجدد
معلم از دانش آموزان مي خواهد قياس مستقيم ديگري را بر اساس تعارضهاي فشرده ارائه دهد در مرحله چهارم انتخاب كنند.
معلم دانش آموزان را ترغيب مي كند قياس مستقيم ديگري را شكل دهند.اين قياس بايد بر اساس تعارض فشرده مرحله پيشين باشد. نمونه هايي از قياس مستقيم در زير آمده است:
- زندگي بخش و رها
- در زنجير و مضر
مرحله ششم : بررسي دوباره تكليف نخست
معلم دانش آموزان را وادار مي كند تا به تكليف نخست برگردند و آخرين قياس خود را ارائه كنند.
معلم به دانش آموزان يادآوري مي كند.تكليف اساسي كه داشتند نوشتن انشايي است با عنوان “تكنولوژي چه نقشي در زندگي انسان دارد؟” او از دانش آموزان مي خواهد زمينه استفاده از انواع قياسهايي كه درباره تكنولوژي ارائه داده اند،بيابند.معلم اشاره مي كند كه اگر قياسها را از قياس مستقيم تا تعارض فشرده به صورت مرتب به كار برند،انشايي كه تنظيم مي كنند،بسيار مطلوب خواهد بود.با استفاده از قياسهايي كه انجام گرفته است،نوشته شما مطلوبيت خاصي خواهد داشت و خوانندگان و شنوندگان انشا به عمق فعاليت خلاقانه شما در جريان نگارش انشا پي خواهند برد.
محاسن
1- در افزايش سواد علمي در درس علوم و رياضي و دروس ديگر كاربرد دارد و بسيار موفق بوده است.
2- قابليت اجرا در هر زمان ومكان
3- تقويت مهارت فرضيه سازي وپيش بيني
4- تقويت روحيه ي همكاري
5- به كارگيري توانايي هاي بالقوه وخلاقيت
6- توجه به توانمندي هاي، علايق ونيازهاي فراگيران
محدوديت هاي الگو:
1- منطبق نبودن با نظام سنتي ارزشيابي
2- كمبود منابع ومواد آموزشي متنوع درمدارس
3- آشنا نبودن معلمان با این الگوها
|
به نام خالق یکتا طرح درس سالانه نام درس: علوم تجربی پایه چهارم ابتدایی دبستان: شاهد نام آموزگار: سیما صدرکریمی سال تحصیلی 96-1395
|
|||||
|
ماه |
هفته |
شماره جلسه |
رئوس مطالب |
خلاصه گزارش تدریس |
فعالیت های دیگر و مواد لازم |
|
مهر |
اول |
1 |
چه بوی خوبی بخش اول: ساختمان بدن موجودات زنده |
در این ماه در هفته اول با چگونگی مراحل کار دانشمندان دوم و سوم و چهارم با ساختمان بدن موجودات زنده و سلول و بخش های مختلف سلول و تفاوت و شباهت سلول و چگونگی رشد و تقسیم سلولی آشنا می شوند . شناسایی دانش آموزان ضعیف و توجه ویژه به آن ها
|
اجرای آزمایش استفاده از حواس پنج گانه برای مشاهده |
|
دوم |
2 |
آوردن تخم مرغ به کلام جهت تشریح قسمت های سلول |
|||
|
سوم |
3 |
استفاده از میکروسکوپ و مشاهده سلول پوست پیاز |
|||
|
چهارم |
4 |
رسم رشد و تقسیم سلولی نقاشی شکل بعضی از انواع سلول ها آزمون تلفیقی هنر و علوم |
|||
|
آبان |
اول |
5 |
بخش دوم: غذاسازان بزرگ |
در دو هفته اول این ماه با سبزینه، کربن دی اکسید، آب، خاک و نور که برای غذاسازی لازم است آشنا می شوند همچنین با آوند آشنا می شوند و می آموزند که بعضی از گیاهان در امر غذاسازی کربن دی اکسید مصرف می کنند و گاز اکسیژن پس می دهند |
انجام آزمایش ریشه یک گیاه در 3 نوع آب، آزمایش رشد گیاه در سینی طوری که به قسمتی از گیاه نور نرسد |
|
دوم |
6 |
آزمایش رنگی شدن گل سفید بوسیله ی آب های رنگی توسط آوند و نشان دادن آوند در ساقه کرفس -آزمون عملکردی |
|||
|
سوم |
7 |
بخش سوم: گیاهان موجودات پر ارزش اجرای آزمون علمی مرحله (2) |
در دو هفته دوم این ماه مراحل کشاورزی به دانش آموزان آموزش داده می شود و همچنین تدریس انواع کشت دیمی و آبی و همچنین تدریس موارد استفاده گوناگون از گیاهان (نوشیدنی ها، ادویه، داروها، رنگ وصنایع چوب) توجه به دانش آموزان در فرایند یادگیری |
تحقیق درباره چگونگی شخم زدن در زمان گذشته و کنون.جمع آوری چند نوع گیاه دارویی و تحقیق درباره خاصیت آن ها |
|
|
چهارم |
8 |
تهیه گیاهی برای ساختن رنگ و تحقیق درباره روش تهیه رنگ از گیاه *ساخت عطاری از نمونه گیاهانی که توسط دانش آموزان جمع آوری شده*اجرای آزمون مداد کاغذی و شناسایی ضعف دانش آموزان |
|||
|
آذر |
اول |
9 |
بخش چهارم: جانوران بی مهره |
در دو هفته اول این ماه تدریسی جانوران بی مهره انجام می شود و دانش آموزان با تفاوت مهره داران با بی مهرگان و با بی مهرگان آبی و خشکی آشنا می شوند با چند گروه مهم بی مهرگان آشنا می شوند و با 3 گروه کرم ها و انگل و دوره زندگی کرم کدو وراه جلوگیری ازانتشار آن و بافراوان ترین جانوران وفراوان ترین حشرات آشنا می شوند.اجرای آزمون عملکردی |
استفاده از نرم افزار و دیدن فیلمی از بی مهرگان رسم دوره زندگی کرم کدو در گاو و تسریح آن |
|
دوم |
10 |
خواندن کتاب توسط دانش آموزان درباره حشراتی که زندگی اجتماعی دارند و گزارش آن به کلاس |
|||
|
سوم |
11 |
بخش پنجم: مخلوط ها |
در دو هفته دوم این ماه تدریس مخلوط و محلول و انواع محلول ها و راه های جداسازی مخلوط ها و حلال و حل شونده و انواع مخلوط ها و راه های شناخت محلول انجام می شود.
|
استفاده از فعالیت گروهی جهت انجام آزمایش های مختلف درباره مخلوط ها و محلول ها |
|
|
چهارم |
12 |
آزمایش چگونگی جداسازی مخلوط ها. انجام آزمایش حلال و حل شونده اجرای آزمون مداد کاغذی |
|||
|
دی |
اول |
13 |
بخش ششم: انرژی |
در دو هفته اول این ماه: تدریس با مفهوم انرژی و انواع آن آشنا می شوند.همچنین با راههای تبدیل انرژی و استفاده آن در زندگی روزمره آشنا می شوند. |
استفاده از وسایل مختلف جهت آشنایی به نحوه کار و تبدیل انرژی.ساختن وسایلی که می توان با آنها تولید انرژی کرد. اجرای آزمون عملکردی |
|
دوم |
14 |
||||
|
سوم |
15 |
دوره: دوره از اول تا آخر بخش ششم |
در این دو هفته کتاب قسمت قسمت شده و هر جلسه یک بخش تمرین و تکرار می گردد و در جلسه آخر این هفته آزمون دوره ای مداد کاغذی |
||
|
چهارم |
16 |
||||
|
بهمن |
اول |
17 |
بخش هفتم الکتریسیته |
در دو هفته اول این ماه تدریس الکتریسیته انجام می شود و دانش آموزان با مداد الکتریکی و مدار ساده و کلید الکتریکی آشنا می شوند و با مفهوم مدار متوالی و موازی آشنا شده و می توانند خودشان مدار متوالی و موازی بسازنند و همچنین با مشکلات نبود الکتریسیته و سیم کشی منازل آشنا می شوند. |
استفاده از وسایل مورد نیاز جهت درست کردن انواع مدارها تحقیق درباره مخترع لامپ برق |
|
دوم |
18 |
تحقیق درباره وسیله روشنایی مردمان قدیم یعنی زمانی که برق اختراع نشده بود اجرای آزمون تلفیق هنر و علوم |
|||
|
سوم |
19 |
بخش هشتم آهن ربا |
در دو هفته دوم این ماه تدریس آهن ربا انجام می شود و دانش آموزان با آهن ربا و انواع آهن ربا و شکل های مختلف آهن ربا آشنا می شوند و همچنین با دو قطب آشنا می شوند با قبله نما آشنا شده و با طرز کار آهن ربای موقت و آهن ربای الکتریکی آشنا می شوند و خودشان می توانند آهن ربای موقت بسازنند |
استفاده از اتاق یادگیری و آزمایش بوسیله برده آهن جهت اینکه خاصیت آهن ربای در دو قطب بیشتر است |
|
|
چهارم |
20 |
آزمایش چگونگی پیدا کردن جهت شمال و جنوب و شرق و غرب توسط آهن ربا آزمایش قطب های هم نام و غیر همنام آزمون مداد کاغذی |
|||
|
اسفند |
اول |
21 |
بخش نهم سنگ ها |
در دو هفته اول این ماه تدریس سنگ ها انجام می شود و دانش آموزان با خصوصیات سنگ ها و موارد استفاده از سنگ ها و انواع سنگ ها آشنا می شوند و همچنین با کانی و فواید آن و بازیافت و فواید آن و راه های استفاده آن درست از کانی ها آشنا می شوند
|
استفاده از نرم افزار جهت دیدن فیلمی در رابطه با انواع و خصوصیات سنگ ها رفتن به موزه سنگ |
|
دوم |
22 |
آوردن انواع سنگ ها به کلاس و نشان دادن آن به بچه ها و تشریح خصوصیات آن ها از روی شکل تحقیق درباره بازیافت آزمون عملکردی |
|||
|
سوم |
23 |
بخش دهم زمین و همسایه های آن |
در دو هفته دوم این ماه زمین و همسایه های آن تدریس می شود و دانش آموزان با ستاره و سیاره و با حرکت وضعی و حرکت انتقالی زمین آشنا می شوند و با نزدیکترین همسایه زمین آشنا شده همچنین با خورشید و 8 سیاره که در اطراف آن در گردش هستند آشنا می شوند. و با صورت های ماه در چهار هفته ی ماه آشنا می شوند |
استفاده از نرم افزارهای در رابطه با منظومه شمسی آماده کردن نمایش سیاره ها اجرای آزمون مداد کاغذی |
|
|
چهارم |
24 |
رسم شکل های مختلف ماه در چهار هفته به ترتیب. درست کردن ماکت منظومه شمسی آزمون عملکردی |
|||
|
فروردین |
سوم |
25 |
بخش یازدهم دستگاه تنفس |
در دو هفته دوم این ماه بخش دستگاه تنفس تدریس می شود و دانش آموزان با چگونگی وارد شدن هوا داخل شش ها و وظیفه ی شش ها و عمل تنفس و اندام های تنفس و وظایف این اندام و وظایف خون آشنا می شوند همچنین به کیسه های هوایی و بیماری های تنفسی آشنا می شوند |
استفاده از نرم افزار آموزشی و دیدن فیلم کنفرانس دانش آموزان سال گذشته که مربوط به این مبحث بوده ساخت مدل دستگاه تنفسی |
|
چهارم |
26 |
اجرای کار گروهی در مورد تعداد حرکات تنفسی در دقیقه در حال استراحت و دو دقیقه بعد از فعالیت اجرای آزمون مداد کاغذی |
|||
|
اردیبهشت |
اول |
27 |
بخش دوازدهم دستگاه گردش خون |
در دو هفته اول این ماه تدریس دستگاه گردش خون انجام می شود و دانش آموزان با دستگاه گردش خون که شامل قلب و رگ ها (سرخک، سیاه رگ، مویرگ) آشنا می شوند و با خون وظیفه دستگاه گردش خون وقسمت های خون که شامل پلاسما و گلبول قرمزوسفید هست آشنا شده وبا مواد دفعی سلول ها وفایده ی عرق کردن آشنا می شوند |
استفاده از نرم افزار جهت آشنایی با دستگاه گردش خون درست کردن مدل رگ |
|
دوم |
28 |
ساختن گوشی پزشکی جهت شنیدن صدای ضربان قلب نمایش ضربان قلب جانوران مختلف آزمایش ضربان قلب کرم خاکی اجرای آزمون مداد کاغذی |
|||
|
سوم |
29 |
دوره کتاب و اجرای آزمون مداد کاغذی پایانی |
|||
|
چهارم |
30 |
||||
بسم الله الرحمن الرحیم
پـوشـه کـار
اداره كل آمـوزش وپـرورش استـان زنجـان
اداره آموزش وپرورش منطقه ابهر
دبستان شاهد
پایه................
نام ونام خانوادگی دانش آموز:
نام ونام خانوادگی معلم:
سال تحصیلی96-1395
نمون برگ خود ارزیابی دانش آموز(دبستان شاهد)
|
نام و نام خانوادگی: ماه : |
|||
|
نام درس |
وضعیت عملکرد من در این ماه |
||
|
تلاش هایی که انجامداده ام |
پیشرفت هایی کهداشته ام |
تلاش هایی که برای بهتر شدن باید انجام دهم |
|
|
فارسی |
|||
|
قرآن |
|||
|
هديه |
|||
|
ریاضی |
|||
|
علوم تجربي |
|||
|
هنر |
|||
|
اجتماعی |
|
|
|
|
تربیت بدنی |
|
|
|
|
نمون برگ ارزیابی والدین از پوشه کار(دبستان شاهد) |
|
|
نام و نام خانوادگی دانش آموز : فصل : |
|
|
بهترین نمونه کارهای فرزندم |
|
|
درس ها و زمینه هایی که در آنها پیشرفت داشته اند |
|
|
درس ها و زمینه هایی که در آنها به تلاش بیشتر نیاز دارند |
|
|
توصیه ها |
|
|
نام و نام خانوادگی ولی دانش آموز : امضا و تاریخ |
|
طرحدرس روزانهفارسیپایهچهارم
به نام خدا
طرح درس روزانه نام معلم : سیما صدرکریمی تعداد دانش آموزان 28 نفر
ماده درسی : فارسی موضوع : کوچ پرستوها مدت : 45 دقیقه سال تحصیلی 96-1395
اقداماتقبلازتدریس
اهدافکلی
1- شگفتی های طبیعت را بشناسد.
2- عظمت و قدرت پروردگار را تشخیص دهد.
3- با کوچ و مهاجرت پرندگان آشنا شود.
4- به شناخت علتّهای کوچ پرندگان علاقمند شود.
اهدافرفتاری
پس از پایان درس انتظار می رود دانش آموز بتواند :
1- خصوصیات فصل بهار را بیان کند.
2- نخستین کارهای پرندگان را پس از بازگشت مشخص کند.
3- وظایف پرنده نر و ماده را شرح دهد.
4- مشکلات و خطراتی را که پرندگان در هنگام کوچ دارند مشخص کند.
5- علّت کوچ پرندگان را بیان کند.
6- کاربرد غریزه در جانوران را مشخص کند.
7- چند مورد از شگفتی های طبیعت را مشخص کند. -
8- دلایل کوچ انسانها را بیان کند.
روشتدریس
تلفیقی) روش توضیحی روش پرسش و پاسخ روش کارایی تیم روش بحث گروهی ...(
مدل کلاس و گروه آموزشی
انفرادی و گروهی ) گروه 5 نفری که به راحتی بتوانند تغییر وضعیت داده و روبروی هم بنشینند (
رسانهآموزشیویژه
کتاب تابلو ویدیو پروجکشن کامپیوتر اسلاید آموزشی ) پاورپوینت از مهاجرت انسان ها به همراه حیوانات اهلی
اجرایتدریس (فرایندیاددهیوتعاملتجربیات)
ایجاد ارتباط و انگیزه سازی ) زمان 5 دقیقه (
چند اسلاید از کوچ انسانها و حیوانات اهلی آنها بر ای دانش آموزان پخش کرده و از بچه ها می خواهم که چشمان خود را بسته و فکر کنند که می خواهند کوچ کنند و با هم به یک سفر کوهستانی برویم و در خیال خود آنجا را تصور کنند.)در ضمن می توان از دانش آموزان برای تهیه اسلاید های آموزشی ،کمک گرفت
(ارزشیابیتشخیصی (زمان13دقیقه )
)چون پس از مرور اولیه درس ، سوالاتی از درس جدید در اختیار آنها قرار می گیرد ، از پیش آزمون استفاده کردم و نیازی به انجام آزمون رفتار ورودی نیست.(
پیشآزمون کتبی :
فراگیر در کلاس درس پس از مرور اولیه متن درس جدید) کوچ پرستوها( به صورت انفرادی به سؤالات زیربه تنهایی پاسخ داده .
نام و نام خانوادگی :
1- عشایر به دلیل یافتن ................. کوچ می کنند.
الف( غذا ب( چراگاه ج (خانه د( آب
2- چه کسی به نوزاد مکیدن شیر را یاد می دهد ؟
الف( مادر ب( پدر ج( خدا د( مادر بزرگ
3- ایل ها در کجا زندگی می کنند؟
الف) خانه ب( چادر ج( صحرا د( بیابان
4- پرندگان چرا کوچ می کنند؟
الف( بخاطر سردی هوا ب) بخاطر یافتن غذا ج(هر دو مورد
5- پرندگان چه موقع از سال کوچ می کنند؟
الف( بهار ب( پاییز ج( زمستان د( تابستان
6- چه کسی هوش و دانایی را به پرستوها داده است؟
الف( مادرشان ب( خداوند ج( پدرشان د( هیچ کدام
7- پرستوها را چه خطراتی تهدید می کند؟
الف (حمله پرندگان شکاری ب )تغییر ناگهانی هوا د( هر دو مورد
{نکته : در این روش پس از پاسخ انفرادی و گروهی کلید سؤالات در اختیار دانش آموزان قرار می گیرد ؛ تا بر
اساس آن نمره گذاری کنند و هریک از دانش آموزان دارای نمره فردی و نمره گروهی خواهد شد.
فعالیتهایمعلمفعالیتهایدانشآموز زمان 23 دقیقه
در س جدید را یک بار خودم به آرامی برای آنها خواندم.
از دانش آموزان خواستم که لغت های مشکل درس را پیدا کنند و معنی کنند.شاگردان در گروه های خود قرار گرفتند.
هر یک از آنها به تنهایی متن درس جدید را ) صامت خوانی ( کردند.آنها خود را آماده کرده و به سوالاتی که در اختیار آنها قرار دادم انفرادی پاسخ دادند.هر یک از دانش آموزان با گروه خود درباره جواب های درست و نادرست بحدث و گفتگوکردند. و دوباره به سوالات پاسخ دادند.
یک نفر به عنوان مسئول گروه به پاسخ های گروهی و انفرادی امتیاز داده و امتیازات گروه خود را یادداشت کرد.
هر یک از آنها به سر جای خود رفته و کتابهای خود را باز کردند.آنها با دقت به کتاب نگاه می کردند و گوش می دادند.
- هر یک از دانش آموزان لغات های جدید درس را پیدا کرده و معنی آن را گفتند.
مطالب گفته شده درس را جمع بندی کردم. شاگردان در جمع بندی مطالب کمک کردند.
اقداماتپسازتدریس
ارزشیابیتکوینیوپایانی ) زمان 13قیقه (ارزشیابیپایانیبهصورتشفاهیانجامگرفتهاست .
1- پرستوها لانه سازی را از که یاد میگیرند؟
2- پرستو ها در هنگام کوچ با چه خطراتی روبه رو می شوند؟
3- چرا پرستو ها باید کوچ کنند؟
4- آیا انسانها نیز کوچ می کنند چرا؟
5- اگر ببینی آشیانه ی پرنده ای ویران شده است چه می کنی؟